Sloten bij De Donerij Almere: Onderzoek naar kansspellen en hun impact

De Nederlandse gemeente Almere telt een aantal populaire winkelcentra, waaronder het bekende De Donerij. In deze regio treft men ook tal van slotenmachine-installaties aan. Maar wat is precies de aard van dit fenomeen? Waarom zijn slotmachines zo populair bij donatie-instellingen en hoe vallen ze te oordelen in het licht van recente wetgevingswijzigingen?

Definitie en Context

Slot- of fruitautomaten, zoals ze ook slots bij de donerij almere wel worden genoemd, zijn een type kansspel dat door de meeste Nederlanders wordt gekarakteriseerd als risico-middeltje. In principe draait het om het raden van willekeurige gebeurtenissen en winnende combinaties in een virtuele spelfilm of rolspel met dierenfiguren die voor kassa’s werken. Op de eerste blik lijkt dit amusement op verdunde video-game, maar er zit meer aan vast dan dat. Met slotautomaten gaat het om echte geld: storten spelers hun eurocent en een paar gulden in machines, ze kunnen kanslozen zo winnen dat de afbetalingswinst nog een jaar lang voordelig is voor hen.

Maar wat heeft dit te maken met De Donerij Almere? Hier treft men namelijk een aantal bedrijven aan die slots installeren en beheren. Deze slot-automaten worden dan door inwoners van de gemeente gebruikt, maar op welke manier?

Uitbating van Slotmachines

Over het algemeen werken slotmachines via een geldig kaartje dat de speler krijgt wanneer hij voor €5 (of meerdere) één korting koopt. Een volledige ronde duurt enkele minuten, waarin verschillende resultaten verschijnen: winnende of verliesbare. Op deze manier werken slotmachines eigenlijk als een op-één-goede-samenwerking tussen de donateur (speler), de beheerder van De Donerij en de fabrikant.

Types Slots

Naast reguliere slots zijn er ook alternatieve vormen, zoals fruitautomaten of koffiemachines. In tegenstelling tot deze andere varianten spelen slots echter niet per se op basis van willekeurige gebeurtenissen. Soms kan je zelfs een kans winnen door een bepaalde procedure uit te voeren die de slotmachine als gevolg waarborgt dat iedere keer is omgekomen, waardoor deze ook wordt aanvaardbaar genoemd.

De verschillende varianten van slots hebben natuurlijk hun eigen kenmerken. Zo kennen fruitautomaten bijvoorbeeld meestal een bonusfunctie die extra winst oplevert wanneer je bepaalde combinaties krijgt. In tegenstelling daartoe bestaan slotmachines (ook wel “gaming” genoemd) doordeweeks vooral uit de traditionele “rollen”, zoals in het eponyme rollenspel, terwijl fruitautomaten zelden die kenmerken hebben.

Wetgevende context

Vorige jaren kwam er een nieuw kader voor kansspellen onder de Nederlandse wet: Wet op kansspelen. Deze bevat enkele regels over hoe slotmachines en andere spelletjes mogen worden gerealiseerd in winkelcentra.

De Donerij Almere

In De Donerij, een van de bekendste winkelcentra ter wereld waar men ook slots vindt, is er een aparte afdeling voor de exploitatie ervan. Hier vind je slotmachine-bedrijven die beheersoftware, apparatuur en (in principe) service verlenen aan hun opzichtige klanten.

Afvallen & Beperkingen

Om eerlijk te zijn: slots vormen een van de risicovolle activiteiten met korting. Veel mensen beschouwen hen als een onderdeel van het sociale spel of, zo nu en dan, zelfs een uitgerekte variant van “fruitautomaten”, maar dat is natuurlijk niet correct.

Het slot in kwestie valt hier wel mee te vergelijken. Als er geld wordt ingezet voor ieder van deze machines kan je eerst de gokkast (ook genoemd slot of “rol”) winnen als hij verloren gaat, en dus bijna onmogelijk is om er echte inzegeltijd mee te doen. Dat is geen onderdeel van wat normaal wordt beschouwd als het spel. Hetzelfde geldt voor de meeste games die er met korting gespeeld kunnen worden, waarin een opzichtige overwinning bijna onmogelijk is om deze gebeurtenis in te vullen.

In principe kan je slotautomaten dus best beschouwen als kansspellen. Het gebruik ervan houdt echter ook risico’s voor de gebruiker in, die vaak met grote winsten of verlies zijn geconfronteerd.

Misverstanden

Overigens is er nog een aspect dat meestal niet opvalt bij slots: hun “casinoprestand”.

De kansspelregeling bevat echte restricties (de slots moeten niet vooral met geld uitgekeerd worden en geen kas of kassa-machines zijn), maar de impact van het slot is veel groter dan bij andere speeltuig. Bovendien kan een speler in principe zelfs niet zomaar naar dit soort spel gaan (er gaat ook niets gebeuren als je gewoon met geld naar De Donerij Almere bezoekt om daar te gamen), zodat de aansluiting en koppelingsvraag een op zich staand risico oplevert.

Gebruikerservaring

Binnen slotautomaten zijn er verschillende versies, die allemaal nogal wat verschillen. Zo heeft men fruitautomaten met een bonusfunctie waardoor je extra winst kunt krijgen wanneer je bepaalde combinaties ziet en gokkasten (met rolspelletjes) waarbij de overige risico’s liggen in de uitersten van het spel. Deze laatste vorm valt dus best beschouwd als een op-één-goede-samenwerking tussen de bezoeker, de fabrikant en de speler.

In tegenstelling tot gokkasten kennen fruitautomaten meestal geen “geld-mis” bij combinaties waarmee je winnende combinaties krijgt.

Het is ook leuk om hier te zeggen dat het gebruik van slots vaak verband houdt met de menselijke neiging om eerst geld in de spelautomaten in te storten en vervolgens, na een eventuele overwinning, meer risico’s te nemen.